واكسن و ايمن سازي مقدمه هر گونه اقدامي كه به منظور جلوگيري از بروز عفونت و يا تخفيف شكل طبيعي بيماري در فردي با تجويز آنتي بادي يا آنتي ‍‍‍ژن بعمل آيد ايمن سازي گفته  مي شود . با تزريق عضلاني يا وريدي آنتي بادي ايمني غير فعال يا انتقالي ايجاد مي گردد . دوام اين نوع ايمني كوتاه است و بستگي به نيمه عمر‌آنتي بادي در بدن فرد دريافت كننده دارد و اين مدت در حدود 3 تا 4 هفته مي باشد . در صورت تجويز آنتي ژن كه شامل ميكرو ارگانيسم ضعيف شده ، كشته شده و يا اجزاء آن مي شود دستگاه ايمني فرد دريافت كننده تحريك و به طور فعال آنتي بادي توليد مي كند . ايمني بدست آمده در اين حالت را ايمني فعال گويند . دوام اين نوع ايمني ، طولاني تر از نوع غير فعال است . ايمن سازي فعال يا واكسيناسيون واكسيناسيون اقدام بسيار مهم و با ارزشي است كه به وسيله آن با هزينه كم     مي توان از ابتلاء به بيماريهاي عفوني جلوگيري كرد . با اجراي برنامه واكسيناسيون همگاني در جهان ، شيوع بسياري از بيماريهاي خطرناك در بين شيرخواران ، كودكان و بالغين كاهش بارزي پيدا كرده است به طوري كه اكنون شيوع بيماريهاي خطيري چون ديفتري ، كزاز ، سياه سرفه ، سرخك و فلج كودكان با واكسيناسيون همگاني با موفقيت كنترل و در بسياري از كشورها عملاً به حداقل ميزان خود رسيده است ، يا ببيماري آبله كه با واكسيناسيون همگاني و پيگيري جهاني ريشه كن شده است . براي بيش از 20 بيماري انسان ، اكنون واكسن تهيه شده است كه تعدادي از آنها بطور همگاني و بقيه در شرايط خاصي ، مورد استفاده قرار مي گيرند . تصميم براي تهيه و استفاده از واكسن ، جهت يك بيماري بر اساس نتيجه موازنه دو موضوع ، يكي ميزان احتياج به واكسن و ديگري خطرات و عوارض ناشي از آن گرفته مي شود . ميزان اثر پيشگيري كننده واكسن يك بيماري ، از مقايسه تعداد مبتلايان دو گروه افراد واكسينه شده و نشده اي كه به طور تصادفي در معرض بيماري قرار        مي گيرند بدست مي‌آيد . موثرترين واكسنها آنهائي هستند كه مكانيسم پيشگيري حاصل از مرحله بهبودي در شكل طبيعي بيماري را تقليد كنند . رابطه بين نوع واكسن با ايمني حاصل واكسن هاي با اجرام زنده كه از قدرت بيماريزايي آنها كاسته شده است ، معمولاً با دو واحد مي توانند ايمني موثر و طولاني نسبت به واكسن هاي كشته شده ايجاد كنند . اين واكسن ها علاوه بر سيستم ايمني هومورال سيستم ايمني سلولي را نيز تحريك مي نمايند ، اين نوع واكسنها تمايل دارند واكنشهاي مشابه شكل طبيعي بيماري به خصوص در افراد با نقص ايمني را ايجاد كنند . براي اينكه با واكسنهاي كشته شده ايمني كافي و بمدت طولاني بدست آيد ، بايستي اين واكسنها ابتدا در چند نوبت تزريق گردند و براي جلوگيري از كاهش سطح آنتي بادي و ادامه ايمني اغلب لازم است كه تزريق واكسن در آينده يادآوري شود . تاريخچه واكسيناسيون جان ميليونها نفر با استفاده از پني سيلين ، سولفاتيل آميد و داروهاي باكتري كش مشابه نجات يافته است . اما شايد با اثر پيشگيري كننده ايمن سازي – كه از ديگر اكتشافات تصادفي است – جانهاي بيشتري نجات يافته باشند . تا بيش از سده نوزدهم يكي از بزرگترين بلايايي كه دامن گير بشر مي شد آبله بود . تنها دو بيماري ،‌يعني طاعون و مالاريا ، به اندازه آبله قرباني داشته اند . چگونگي مبارزه با مالاريا با استفاده از كينين و داروهاي ضد مالاريا انجام مي شد حشره كشها نيز در حذف پشه هاي ناقل بيماري مفيد واقع شدند . پس از آنكه مشخص شد عامل انتقال طاعون كك هاي بدن موش هستند ، اين بيماري نيز سرانجام در مناطق توسعه يافته جهان با انجام اقدامات بهداشتي مهار شد . شهرت ادوارد جنر بدليل آشنا كردن جهانيان با واكسني است كه جان ميليونها نفر را از مرگ شوم ناشي از آبله رهانيده و چندين ميليون نفر ديگر را از ظاهر زشت و وحشتناكي كه بر اثر ابتلاء به اين بيماري ايجاد مي شود ، نجات داده است . جنر واكسن خود را در پي كار طولاني و طاقت فرسا در آزمايشگاه كشف نكرد . در 19 سالگي شيردوشي به او گفته بود . كه هرگز به آبله مبتلا نخواهد شد ، چون قبلاً به آبله گاوي مبتلا شده بود . بعدها وقتي جنر پزشك شد و به بي فايده بودن تلاشهايش براي درمان اين بيماري پي برد ، جمله آن شيردوش را به خاطر آورد . او تحقيق كرد و دريافت شيردوشان تقريباً‌هرگز ، حتي وقتي از مبتلايان به آبله پرستاري مي كنند ، دچار آبله نمي شوند . به نظرش رسيد كه آبله گاوي را به افراد تلقيح كند ، تا آنها را از ابتلا به بيماري مرگبارتر آبله مصون سازد . اين بخت ياري حقيقي بود . بدون اينكه زحمتي بكشد ، دريافت كه آبله گاوي باعث ايمني در برابر آبله مي شود . قوه تشخيص او به اندازه اي بود كه توانست به ارزش اين حقيقت پي ببرد و از آن استفاده كند ادوارد جنر به سال 1749 در بركلي از توابع گلاسترشر انگلستان به دنيا آمد . شش ساله بود كه پدرش يك روحاني مسيحي ، درگذشت وبرادر بزرگترش مسئوليت تربيت او را به عهده گرفت تحصيلات ابتدائي خود را در مدارس محلي گذراند ،‌و در آنجا به تاريخ طبيعي علاقمند شد . تحصيل طب را زير نظر دانيل لادلو ، از جراحان سادبري آغاز كرد . در اين هنگام بود كه شيردوش ، رابطه بين آبله گاوي و آبله را برايش تعريف كرد . جنر در سال 1775 در زمينه عقايد روستائيان گلاسترشر درباره آبله به تحقيق پرداخت و دريافت كه دو نوع آبله گاوي وجود دارد ، و فقط يكي از آنها پيشگيري مي كند . همچنين تائين كرد كه نوع موثر آبله گاوي تنها وقتي اثر محافظتي دارد كه در مرحله خاصي از بيماري منتقل شود . قيمت : 6800 تومان